جستجو

هفت‌سین و معنای آن

هفت‌سین و معنای آن
7 سین ایرانی

هفت‌سین سفره‌ای است نماد نوروز. این خوان رنگارنگ را ایرانیان در روزهای پایانی اسفند می‌آرایند تا آغاز بهار را جشن بگیرند. افراد خانواده در زمان گردش سال در کنار سفرهی هفت‌سین می‌نشینند و نیایش و سپاسگزاری خود را نسبت به نعمات خوان به‌جا می‌آورند. روزهای آغازین سال نمادی از تمامی روزهای سال و اجزای تشکیل‌دهنده‌ی سفره‌ی هفت‌سین هرکدام نمادی از نعمات پیشکش شده به انسان از جانب خداوند است. ایرانیان سفره‌ی هفت‌سین را تا سیزده روز پس از نوروز نگه می‌دارند و در روز سیزدهم نوروز، سبزه را به آب می‌سپارند.

در رابطه با پیشینهی این سفره‌، روایت‌های متعددی وجود دارد؛ از سفره‌های هفت‌سین و هفت چین تا بحث‌هایی درباره‌ی قدمت این سفره؛ اما آنچه مشخص است این‌که هرکدام از اجزای این سفره برای ایرانیان باستان معنا و فلسفه‌ای داشته است.هفت‌سین‌های باستانی و کهن که از زمان باستان تا امروز از سوی نیاکان ما برخوان نوروزی می‌نهادند این است که اجزای هفت‌سین‌ باید نامی پارسی داشته باشند که با حرف سین آغاز شود، دارای ریشه گیاهی باشد و خوراکی باشد.

اجزاي تشکیل‌دهنده سفره هفت‌سین گوياي بعضي اعتقادات مردم بوده است.هرکدام از اجزای هفتسین نماد چیست؟

در ادامه این مطلب با ویسمن همراه باشید تا بدانید هرکدام از این نمادها نشان چیست ...

هفت سین ایرانی

سیر

سمبل شفا و سلامتي است.

سیر، نشانه اهورامزدا است و نماد مبارزه با زشتی و پلشتی. همچنین نماد زدودن چشم‌زخم است که باید حتماً بر سر سفره نهاده شود. به اعتقاد زرتشتیان بوی سیر دیوان را می‌گریزاند. زرتشتیان سیر را با تکه‌های نان که در آن ترید کرده‌اند، در مراسم پرسه با سداب به کار می‌برند و بر سر سفره نیایش می‌گذارند.

آن‌ها پوست سیر را هرگز جایی نمی‌ریزند زیرا معتقدند از سحر هم بدتر است، به همین جهت برای کندن پوست سر ابتدا آن را در آب می‌خیسانند و بعد پوستش را می‌کنند، هم‌چنین معتقدند اگر پوست سیر را با پیاز گلپر و اسفند در خانه بسوزانند، به‌خصوص در صبح روز پنجشنبه، بویش، خانه را پاک می‌کند.از دیدگاه پزشکی مدرن نیز سیر سرشار از ریزمغذی‌های مهم برای حفظ تندرستی نظیر آهن، کلسیم، منیزیوم، اسیدفولیک و ویتامین ث است. همچنین مقادیری از روی و ویتامین‌های گروه ب نیز در ترکیب آن یافت می‌شود.سیر، حاوی ترکیبی با عنوان آلیسین است که اثر گندزدایی و ضد میکروبی دارد. همچنین میزان قابل‌توجهی از آنتی‌اکسیدان‌ها را در ترکیب خود دارد.

طبق تحقیقات مصرف سیر می‌تواند خاصیت ضد سرطانی داشته باشد. همچنین این گیاه با تغییر در ترکیبات چربی‌های خون و اثر کاهندگی بر تصلب شرائین، از یکسو باعث پیشگیری از بروز سکته‌های قلبی و مغزی می‌شود و از سوی دیگر فشارخون را کاهش می‌دهد. به‌طوری‌که در برخی پژوهش‌ها نشان داده‌شده است که مصرف سیر می‌تواند تا هفت میلی‌متر جیوه از فشارخون کم کند.

هفت سین ایرانی -سیر

سبزه

سبزه سمبل سرسبزي، زندگي، بركت و شگون است.

سبزه نشانه فرشته اردیبهشت است و نماد آب‌های پاک.

سبزه از اجزای اصلی سفره شمرده می‌شود و معمولاً از گندم، یونجه، ماش یا عدس سبز شده است که ممکن است بر کوزه سبز کنند. شاید زیباترین ویژگی سفره هفت‌سین وجود سبزه در آن باشد که عنصری زنده و نماد سرزندگی ‌است. در ایران باستان رسم بر این بود که ۲۵ روز قبل از نوروز در کاخ پادشاهان ۱۲ ستون از خشت خام برپا می‌ساختند و بر هرکدام یک نوع غله می‌کاشتند و معتقد بودند اگر سبزه‌ها خوب بروید سال پربرکتی است.

هفت سین ایرانی -سبزه

سیب

سیب سمبل بارداری و پرستاری است.

سیب، نشانه فرشته سپندارمزد (فرشته زن) است.

سيب با زايش هم نسبت دارد و بدین‌صورت كه اغلب درويشي سيبي را از وسط نصف مي‌كرد و نيمي از آن را به زن و نيمي ديگر را به شوهرش مي‌داد به‌این‌ترتیب مرد از عقيم بودن و زن از نازايي رها مي‌شد.روستائيان سيب را در شرايط ويژه‌اي نگه‌داري مي‌كردند و پيش از نوروز به يكديگر هديه مي‌دادند. مرسوم بوده است سیب را مادر بر سفره هفت‌سین بگذارد، همه ما نیز بارها شاهد دلواپسی و نگرانی مادر خانواده برای حفظ سلامتی اعضای خانه بوده‌ایم.

شاید به این دلیل است که از دیدگاه علمی، این میوه‌ی محبوب به‌واسطه‌ی نوع ترکیبات تشکیل‌دهنده‌ی آن نظیر ریبوفلاوین، ویتامین‌های C، A و مواد معدنی مانند آهن، منیزیم و پتاسیم اثر مثبتی بر روی طراوت پوست و رفع ناراحتی‌های شایعی مثل خشکی پوست، ترک‌خوردگی و رنگ‌پریدگی دارد. ساختار اسکلتی میوه سیب موجب شده است تا جویدن آن باعث تمیز شدن لثه‌ها و دهان شود و با از بین بردن باکتری‌های دهان اثر مفیدی بر روی بهداشت دهان و دندان دارد.

سیب به‌واسطه وجود ویتامین B فراوان یک خوراکی آرامش‌بخش است. دم‌کرده پوست سیب به همراه عسل یک نوشیدنی مؤثر برای رفع استرس‌های عصبی است.وجود فیبر فراوان در میوه و پوست سیب، سبب می‌شود تا مصرف آن موجب تنظیم فعالیت گوارشی و نیز اثر پیشگیری‌کننده در مقابل سرطان‌های روده بزرگ داشته باشد.

هفت سین ایرانی -سیب

سمنو

سمنو سمبل بركت و نيز نشانه‌ی صبر و بردباري و درنتیجه پختگی در زندگی انسان است.

سمنو، نشانه فرشته شهریور است. نماد خواربار، زایش گیاهی و بارور شدن گیاهان، فراوانی خوراک و غذاهای خوب و پرنیرو است. به اعتقاد مردم پيشين فروهر باعث روئيدن گياهان و جوانه زدن آن‌ها مي‌شوند خوردن اين جوانه‌هاي بارور سبب نيرومندي و باروري در تمام سال مي‌گردد.

سمنو خوراکی‌ای است از جوانه‌های تازه‌رسیده گندم طی فرآیندی تهیه می‌شود. در این مراحل مواد قندی گندم که به‌صورت نشاسته ذخیره‌شده تبدیل به مالتوز می‌شود و طعم شیرین پیدا می‌کند. طی این فرایند پروتئین‌های آن قابلیت هضم و جذب بهتری پیدا می‌کند و بر میزان ویتامین C آن افزوده می‌شود. سمنو حاوی پروتئین بالا و چربی کم است، همچنین حاوی ویتامین‌های A، E، K و گروه B در کنار کلسیم، پتاسیم و فسفر است. مزه شیرین آن حاصل قند طبیعی است.

هفت سین ایرانی -سمنو

سنجد

سنجد سمبل عشق و مهرورزی میان انسان‌هاست.

سنجد، نشانه فرشته خرداد است و نماد دل‌بستگی.

عطر برگ و شکوفه‌های سنجد پخش‌شده در فضا محرک عشق و احساسات لطیف آدمی است. ازاین‌جهت نمادی از مقدمات زایندگی به شمار می‌رود. وجود سنجد در سفره نوروزی نماد زایندگی و ذات مهرجوی هستی است.

اگر سنجد را گیاهی صرفاً دارویی بنامیم، سخنی به‌گزاف نگفته‌ایم زیرا خواص این درخت در تمام‌اندام‌های آن از ریشه و چوب گرفته تا پوست و میوه آن منتشر است و استفاده گسترده‌ای در صنایع غذایی، بهداشتی، دارویی، عطرسازی و چوب دارد.قسمت میان‌بر یا آردی شکل میوه سنجد حاوی 2 نوع قند و هفت نوع چربی اشباع‌شده و نشده است که در طب سنتی به‌عنوان قابض و در درمان بیماری‌های دندان، لثه، اسهال و زخم معده کاربرد دارد.

جالب است بدانید بخش درون‌بر یا هسته چوبی سنجد 17 نوع اسیدآمینه و تعدادی پروتئین با خواص متعدد دارویی در خود دارد بطوریکه شکل آسیاب شده آن به‌صورت کامل و یا پخته‌شده میوه کامل آن (همراه باپوست) می‌تواند در بهبود دردهای ناشی از آرتروز مؤثر باشد.روغن هسته سنجد نیز اثرات مفیدی در برطرف ساختن التهابات غشا مخاطی در انواع زکام و عفونت‌های تنفسی دارد. همچنین جوشانده، شیره و عرق شکوفه سنجد خواص دارویی متعدد ازجمله تأثیر بر بهبود کیفیت گوارشی دارد..

هفت سین ایرانی -سنجد

سرکه

نماد جاودانگی و چرخه‌ی نامتناهی زندگی‌ است.

سرکه، نشانه فرشته امرداد است.

سرکه، حاصل بخشی از فرآیند تخمیر انگور و سرشار از اسیدسیتریک است که مصرف آن موجب افزایش جذب کلسیم و سهولت هضم غذا می‌شود. استفاده از سرکه به‌عنوان چاشنی سالاد موجب طعم دهندگی و تحریک اشتها می‌شود. سرکه همچنین در رفع بوی بددهان مؤثر است و نیز بخور رقیق‌شده آن برای رفع علائم ناشی از سرماخوردگی مفید است.مبتلایان به زخم معده و ضعف اعصاب می‌بایست در مصرف سرکه پرهیزهای پزشکی لازم را به عمل بیاورند.

هفت سین ایرانی -سرکه

سماق

سماق سمبل عشق مهر و پیوند دل‌ها است.

سماق، نشانه فرشته بهمن است و نماد باران.

سماق یکی دیگر از اقلام سفره هفت‌سین است که نماد طلوع خورشید و رنگ زندگی به شمار می‌آید. سماق درختی است که میوه‌های خوشه‌ای شکل و به رنگ قرمز و قهوه‌ای دارد، طعم آن در ابتدا گس بوده و بعد از رسیدن ترش می‌شود. این میوه پس از کوبیدن به‌عنوان چاشنی، همراه غذا مصرف می‌شود.این چاشنی تحریک‌کننده اشتها است و به سبب وجود تانن در ترکیب آن، قابض نیز هست. همچنین می‌تواند در مقابله با التهابات لثه مفید باشد. بد نیست بدانید غرغره کردن دم‌کرده آن برای ورم گلو و دهان مؤثر است.

هفت سین ایرانی -سماق

در کنار هفت‌سین، اجزای دیگری نیز قرار می‌گیرند که معمولاً به نماد مفاهیمی چون نوزایی، باروری، فراوانی، ثروت (مانند سکه) و مانند آن‌ها یاد می‌شود. این اجزاء ممکن است برای زینت یا کامل کردن مجموعه باشند. ازجملهٔ این اجزاء می‌توان از آینه، کتاب (قرآن، کتاب مقدس یا مجموعهٔ اشعار از قبیل دیوان حافظ و شاهنامهٔ فردوسی)، شمعدان (در بعضی سنت‌ها تعداد شمع‌ها به تعداد فرزندان خانواده است)، تخم‌مرغ رنگی، میوه، گل، شیرینی، آجیل، نان، شیر، ماست، پنیر، گلاب، عسل، شکر، تنگ یا کاسهٔ آب (معمولاً حاوی برگ یا ماهی یا انار یا ترنج یا سایر مرکبات)، بیدمشک، بادبزن و سبزی‌خوردن نام برد.

هفت سین ایرانی

برچسب ها : ایران
مجید آزاده امتیاز به خبر :

ارسال نظرات

نام

ایمیل

وب سایت

تصویر امنیتی
کد امنیتی را وارد نمایید:

نظرات شما

هم اکنون هیچ نظری ارسال نشده است. شما می توانید اولین نظردهنده باشد.

بیشترین بازدید